Təranə keçmiş məhbusdur. O, xəzinə pullarını mənimsədiyinə görə 4 il müddətinə azadlıqdan məhrum edilib.
"Mən cavan və təcrübəsiz idim. Müdir məni inandırdı ki, əgər günahı boynuma götürsəm, məni türmədən çıxaracaqlar. Amma məni aldatdılar...", - deyə o xatırlayır.
Təranə Bakı Dövlət Universitetinin tarix fakültəsini bitirib. Tələbə olarkən işləyərək ailəsinə maddi yardım etmək qərarına gəlir. Bir neçə ildən sonra isə işlədiyi şirkətdə başına gələn bədbəxt hadisə onu dəmir barmaqlıq arxasında həyata məhkum edir.
Hazırda Azərbaycanın 4-cü, yeganə qadın koloniyasında 340 məhbus var. Onlar müxtəlif səbəblərdən müxtəlif müddətə azadlıqdan məhrum ediliblər. Amma üstünlüyü narkotik alveri, adam öldürmə və saxtakarlıq kimi cinayətlər təşkil edir.
"Bu təsadüfi deyil. Məsələn, narkotik alverinə görə tutulan qadınların əksəriyyəti narkomaniyanın geniş yayıldığı cənub rayonlarındandır. Bildiyimiz kimi, bu rayonlar İranla sərhəd zonasında yerləşir və Azərbaycana narkotik maddələr məhz bu ölkədən gətirilir. Bundan əlavə, bu rayonlarda erkən nikah halları da geniş yayılib. Məhz azyaşlı, təhsilsiz və peşəsiz gəlinlər ailə dağıldıqdan sonra onları kuryer kimi istifadə edən narko-dilerlərin qurbanlarına çevrilir", - deyə Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsinin ailə problemləri şöbəsinin rəhbəri Cəmilə Bağırova bildirir.
Onun dediklərinə görə, qadınların qatil olması da ailədaxili zorakılıq problemindən qaynaqlanır.
"Bu cinayətlərin də mənbəyində qeyri-rəsmi nikahlar və ailədə zorakılıq halları dayanır. Belə ki, qadın tərəfindən törədilmiş cinayətlərin 10-dan 9-nun arxasında kişi faktoru var: ya qadına xəyanət edilib, ya da qadın kişi tərəfindən zorakılığa məruz qalıb. Məsələn, məhbus qadınlardan biri danışır ki, əri onu qumarda uduzub. Qadın bu rüsvayçılığa dözə bilməyərək, qəzəb içində ərini öldürüb", - deyə o əlavə etdi.
Həbsxanadan çıxarkən qadınlar bir çox problemlərlə qarşılaşırlar. Məsələn, onlar yenidən öz yaşayış yerlərində qeydiyyata düşə bilmirlər. Bu səbəbdən keçmiş məhbus qadınlar şəxsiyyət vəsiqəsi ala bilmir və beləliklə, işə düzələ bilmirlər.
"Qanunvericilikdə keçmiş məhbusların yenidən qeydiyyatdan keçməsinə dair heç bir maneə yoxdur. Amma məsələnin psixoloji və mental tərəfləri var. Keçmiş məhbusların bir çoxlarının qohumları yenidən onlarla eyni mənzildə yaşamaq istəmir və yenidən qeydiyyatdan keçməsinə öz razılıqlarını vermirlər. Beləliklə, bu qadınlar faktiki olaraq küçədə qalırlar. Onların çoxu yenidən cinayət törədir və həbsxanaya qayıdır", - Cəmilə Bağırova deyir.
Statistika da keçmiş məhbus qadınların normal həyata uyğunlaşmasında ciddi problemlərin olduğunu göstərir. Məhz bu səbəbdən hər il məhbus qadınların sayı çoxalır. Məsələn, 2007-ci ildə onların sayı 264, 2009-cu ildə 295, bu il isə 340 nəfərdir.
"Mən bu kənddə yeganə keçmiş məhbus qadınam. Ona görə də işlədiyim kəndin adını yazmağınızı istəmirəm. Bəxtim gətirdi ki, ətrafımdakı insanlar mənə dəstək oldular. Amma mənim kimilərin istisna hal olduğunu bilmək pis təsir edir. Bir çox qadınlar ömrü boyu həbsxanalarda qalırlar. Yaxınları onları qəbul etmədiklərinə görə onlar reabilitasiya şansını itirir və yenidən cinayət törədərək təkrar-təkrar həbsxanaya düşürlər", - deyə Təranə bildirir.
|
