Artıq neçə illərdir ki, KİV-də, ictimai diskussiyalarda, telekanallarda Milli Məclis üzvləri "millət vəkili" adı ilə təqdim edilir. Bu ad artıq rəsmi müraciət forması kimi leksikona daxil olaraq "deputat" sözü küncə sıxışdırılıb. "Millət vəkili", yoxsa "deputat"... Hansını işlətməli?
Milli Məclis deputatlarının statusu haqqında qanunda Milli Məclisin üzvləri rəsmi olaraq "deputat" adlanır. Burada heç bir maddədə "millət vəkili" anlayışı əksini tapmayıb. Qanunun 1-ci, 2-ci, 6-cı maddələrində birmənalı olaraq "deputat səlahiyyətləri", "deputat vəsiqəsi"ndən danışılır. Milli Məclisin 1996-cı ildə qəbul edilmiş daxili Nizamnaməsində "Milli Məclis üzvləri "kimi göstərilib.
Buna baxmayaraq, Milli Məclisin üzvləri "millət vəkili" kimi təqdim edilərkən heç bir irad bildirilmir. Belə bir izah var ki, "millət vəkili" sözü müstəqilliyimizin ilk illərində Türkiyədən daxil olub. O zaman yeni parlamentarizm ənənələrinin astanasında olan Azərbaycan bununla bağlı terminlərin işlədilməsinə xüsusi bir diqqət ayırmayıb. Daha çox həmrəylik notları altında ortaya çıxan "millət vəkili" anlayışı sonradan "deputat" anlayışı ilə eyni statusda işlədilib.
Deputat Sabir Rüstəmxanlı "millət vəkili" ifadəsini daha çox işlədir. "Ayna" ilə müsahibədə o dedi ki, bu daha uyğun bir anlayışdır, deputatın statusunu uğurla əvəz edir.
"Mən millət vəkili termini işlədilməsinə tərəfdaram. Camaat bunu belə qəbul edib. Bu sözün qanuna salınmasına gəlincə, zaman hər şeyi yoluna qoyacaq", - deyə bildirib.
Amma fərqli fikirdə olanlar da var. Milli Məclisin deputatı Çingiz Qənizadə hesab edir ki, "deputat" anlayışını ictimai fikrə gətirmək üçün maarifləndirici tədbirlər həyata keçirilməlidir. Deputat qeyd edir ki, rəsmi məktublarda, sorğularda "deputat" adı hökmən göstərilməlidir. "Gündəlik həyatda isə elə millət vəkili sözünü işlətmək olar".
Ç.Qənizadənin sözlərinə görə, "millət vəkili" sözü ictimai fikrə elə pərçimlənib ki, bir çox tanınmış insanlar, təşkilatlar belə bunun qanunda məhz belə əks olunduğunu bilirlər.
Milli Məclisin keçmiş sədri Murtuz Ələsgərov bir dəfə iclas zamanı deputatların "millət vəkili" adı ilə təklif olunmasına kəskin etiraz edərək bu sözü işlətməməyi tapşırmışdı. O zaman hüquq professoru yalnız "deputat" anlayışının olduğunu deyərək digər ifadələrin hüquqi ərəmiyyət daşımadığını demişdi.
|
