Dünən ATƏT Minsk Qrupu həmsədrləri İqor Popov (Rusiya), Bernar Fasie (Fransa), Robert Bradtke (ABŞ) və ATƏT-in fəaliyyətdə olan sədrinin şəxsi nümayəndəsi Andjey Kasprşik İrəvandan Xankəndinə gediblər. Onlar separatçıların lideri Bako Saakyanla və yerli ordu "komandan"ı Movses Akopyanla görüşüblər. Müzakirə mövzusu Ermənistan və Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin təmas xəttindəki cari vəziyyət olub.
"Bu gün biz iyunun 17-də Sankt-Peterburqda üç prezidentin görüşü zamanı baxılan məsələləri müzakirə etmişik, sülh prosesinin gedişi və üç ölkə xarici işlər nazirləri səviyyəsində aparılan danışıqlar barədə məlumat vermişik. Təbii ki, Dağlıq Qarabağın şimal hissəsində baş vermiş son hadisəyə də toxunulub", - deyə rusiyalı həmsədr İqor Popov jurnalistlərə bildirib.
Popov qeyd edib ki, həmsədrlər Bakıda olan zaman eyni vaxtda Azərbaycana səfərə gələn ABŞ dövlət katibi Hillari Klintonla görüşəcəklər. Amerikalı həmsədr Robert Bradtke bildirib ki, həmsədrlərin qarşıda duran ilk məqsədi bu ayın sonunda Almatıda ATƏT MQ-na həmsədrlik edən ölkələrin nümayəndələrinin, eləcə də münaqişə tərəfləri nümayəndələrinin iştirakı ilə görüş hazırlamaqdan ibarətdir.
Fransalı həmsədr Bernar Fasie Azərbaycanın işğal altında olan torpaqlarına səfərdə iştirak etməyib. Həmsədrlər bu gün İrəvana qayıdacaq, prezident Serj Sərkisyan və xarici işlər naziri Edvard Nalbandyanla Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin nizamlanması ilə bağlı danışıqlar aparacaqlar. Danışıqlarda həmçinin Sankt-Peterburqda Rusiya prezidenti Dmitri Medvedyevin Azərbaycan və Ermənistan prezidentlərinə verdiyi təkliflərə rəsmi İrəvanın münasibəti öyrəniləcək.
Xatırladaq ki, vasitəçilərin Bakıya səfəri iyulun 5-nə planlaşdırılıb. Vasitəçilərin regiona səfəri ABŞ dövlət katibi Hillari Klintonun səfəri ilə eyni vaxta düşdüyü üçün həmsədrlərin dövlət katibi ilə görüşəcəyi realdır.
"Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin nizamlanması prosesində kompromis əldə etmək imkanı verən qərarların qəbulu vaxtı çatıb". Bunu isə ATƏT-in fəaliyyətdə olan sədri, Qazaxıstanın xarici işlər naziri Kanat Saudabayev söyləyib. Nazir münaqişənin nizamlanmasına dair danışıqlar prosesini diqqətlə izlədiyini deyib:
"Münaqişənin həll olunmamış qalması regionda stabilliyə neqativ təsir göstərir, regional layihələrin reallaşmasını ləngidir. Qafqaz regionu qlobal proseslərdə, o cümlədən enerji təhlükəsizliyinin təminatında mühüm rol oynayır. Xəzər neftinin əsas hissəsi bu regiondan keçməklə nəql olunur. Təhlükəsizlik və stabillik sahəsində mövcud durum sərmayədarlar üçün əhəmiyyət kəsb edir, bu durum enerji resurslarının idxalı planlarına və dünya bazarında bu resursların qiymətinə təsir göstərir".
Azərbaycan xarici işlər nazirinin müavini Araz Əzimovsa bildirib ki, ATƏT Minsk Qrupuna həmsədrlik edən ölkələrin prezidentlərinin bəyanatı, bir il əvvəl Akvilldə verilmiş bəyanat kimi, həmsədr ölkələrin Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsinin nizamlanması məsələlərinə ən yüksək səviyyədə prinsipial münasibətini formulə edir və nizamlanmanın əsas prinsiplərini makrosəviyyədə müəyyənləşdirir. Əzimov deyir:
"Dəfələrlə bəyan edildiyi kimi, Azərbaycan əraziləri azad edildikdən sonra onların bərpası üçün şərait yaradıldıqdan, kommunikasiyalar bərpa edildikdən, əhali öz daimi yaşayış yerlərinə, o cümlədən Dağlıq Qarabağ regionuna qayıtdıqdan sonra bu əsasda işləməyə hazırdır. Bu isə öz növbəsində Dağlıq Qarabağ regionunda icmaların birgə yaşayışına, onların qarşılıqlı və sülhpərvər yaradıcı fəaliyyətinə və Dağlıq Qarabağ regionunun Azərbaycan Respublikasının tərkibində hüquqi statusunun müəyyənləşməsinə yol açacaq".
A.Əzimov bildirib ki, ATƏT Minsk Qrupuna həmsədrlik edən üç ölkə prezidentlərinin birgə bəyanatı mahiyyətcə münaqişənin sülh yolu ilə nizamlanması barədə sazişin hazırlanmasına başlamaq üçün əsas yaradır:
"Düşünürəm ki, BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnamələri, ATƏT, Avropa Şurası, Avropa Parlamenti və digər beynəlxalq təşkilatların qərar və sənədləri, Mayndorf Bəyannaməsi və ATƏT Minsk Qrupuna həmsədrlik edən dövlətlərin rəhbərlərinin bəyanatlarından ibarət mövcud sanballı hüquqi bazanın olduğunu nəzərə alsaq, əsas sazişin hazırlanması üçün bir növ keçid xarakteri daşıyan baza prinsiplərinin hazırlanmasının zəruriliyi aradan qalxır. Hesab edirəm ki, prinsipcə beynəlxalq ictimaiyyətin mövqeyinin dəqiq və aydın şəkildə ifadə olunduğunu nəzərə alaraq, tərəflər həmsədrlərin köməyi ilə əlavə vaxt və enerji itirmədən dərhal münaqişənin sülh yolu ilə nizamlanmasına dair saziş layihəsinin müddəalarının razılaşdırılmasına keçə bilərlər. Əks təqdirdə, proses daha da uzanacaq, çünki baza prinsiplərinin işlənib hazırlanması nizamlanma istiqamətində heç bir praktiki nəticə verməməkdədir, qarşıda isə nizamlanma barədə saziş hazırlamaq lazım gələcək. Azərbaycan sazişin tez bir zamanda hazırlanması və yuxarıda qeyd olunan əsaslarda reallaşdırılmasında maraqlıdır".
Rusiya Federasiya Şurasının spikeri Sergey Mironov isə Dağlıq Qarabağa Rusiya sülhməramlılarının göndərilməsi ideyasına qarşı olduğunu bəyan edib. APA-nın "Exo Moskvı" radiostansiyasına istinadən yaydığı məlumata görə, S.Mironov bildirib ki, bu münaqişə iki tərəfin - Azərbaycan və Ermənistanın problemidir:
"Bu problemlə məşğul olan "altılıq" var, Azərbaycan və Ermənistan rəhbərlərinin Rusiya prezidenti Dmitri Medvedyevin iştirakı ilə görüşünün keçirildiyi maraqlı format var. Ümidvaram ki, bu format davam edəcək. Burada Rusiyanın çox pozitiv rolu var. Bu problemi yalnız münaqişə tərəfləri həll edə bilər və onlar da qarşılıqlı maraqların təmin olunması şərti ilə bunu etməlidir. Onlar razılaşmaya gəldikdən sonra Rusiya bu razılaşmaların qarantı rolunda çıxış etməyə hazırdır. Lakin əraziyə qoşun yeritmək yolverilməzdir, bu düzgün olmazdı".
|