"Notlardakı həyəcanı, rüzgarı yaşamaq üçün..."

Bir əsərin ifasını dinləyən musiqi avtoritetinin qulağı nə qədər həssas olursa-olsun, şübhəsiz, əsərin bəstəçisi qədər əsəri hiss edə bilməz. Bu mövzuda Bethoven ilə ilgili söylənən kiçik bir xatirə bu düşüncəni doğrular.

Bir gün Bethoven əsərinin sınaq ifasını dinləməyə gedir. Salona girib səssizcə ön kreslosuna oturur. Dirijor əsəri idarə etməyə başladığında "Daha sürətli, daha sürətli!" deyə bir pıçıltı eşidir. Bir az keçdikdən sonra bu dəfə də "Daha yavaş, daha yavaş!" pıçıltısını eşidir. Əsərin finalına keçdikdə "Daha sürətli, daha sürətli!" deyə yenə eyni pıçıltını eşitdikdə dirijorun səbir kasası daşır. Orkestri saxlayaraq həmin adama dönərək: "Siz kimsiniz ki?" deyə hirsli bir şəkildə bağırır. Bethoven isə sakitcə "Mən, sadəcə, bu əsərin bəstəçisiyəm" cavabını verir.

Musiqi ilə iç-içə yaşayan bir ailədən üçüncü nəsil olan Yalçın Adıgözəlov dünyamiqyaslı bir dirijordur. Amma atası, bəstəçi Vasif Adıgözəlovun əsərlərini idarə edərkən daha fərqli bir ifaçılıq və görüntü sərgiləmirmi?

- "Ata"... Bu iki hecalıq kəlmə hər insan üçün təsviri imkansız bir sevginin, sayğının, güvənin, gücün rəmzidir. Həm çox sevib, həm örnək aldığımız, həm də adını daşımaqdan qürur duyduğumuz insan. Hələ insan sizin kimi atasıyla eyni işi bölüşürsə, bunun bəxtəvərliyi və çətinlikləri nələrdir?

- Atamı hər zaman ən böyük, ən önəmli insan olaraq qəbul etdim. Həyatımda məndən ötrü atamdan böyük heç bir avtoritet olmadı. Təbii ki, müəllimlərim oldu, amma gözlərimi açandan, özümü bir kişi hiss etdikdən bəri atama bənzəməyə çalışdım. Yalnız musiqidə deyil, hər şeydə.

REKLAM

Geyimdə, davranışlarda, insanlarla münasibətlərimdə, yeməkdə, maşın sürməkdə, siqaret çəkməkdə - hər şeydə hər örnək oldu mənim üçün. Başqaları da eyni şeyləri yapırdı, başqaları da siqaret çəkirdi, başqaları da maşın sürürdü, yemək yeyir, dükandan bir köynək alırdı, amma mənim üçün atamın tərzi üstün oldu. Gözlük seçirdi. Mən də gedib həmin gözlüyü alırdım.

Onun etdiklərini mən də bacara biləcəyəmmi, bilmirəm - ailəsinə, çocuqlarına qarşı çox fədakardı. O bizim üçün hətta mümkün olmayan şeylər etdi. Onu həyəcanlandırırdım, bu baxımdan özümü bağışlamıram. Başarılı olduqda atam buna həyəcanlanırdı. Amma o gözəl bir həyəcan idi. Avtomobil qəzası keçirirdim, atam həyəcanlanırdı, ağacdan yıxılırdım, atam həyəcanlanırdı. Dəliqanlılıq edirdim, atam o zaman da həyəcan keçirirdi. Xəstələnirdim, atam buna üzülürdü. Bir az artıq içki içirdim, atam üzülürdü. Yəni hər zaman atamı həyəcanlandırdım mən. Bu adama bir sakitlik vermədim. Təbii ki, mən bunu qəsdən etmirdim. Bu mənim tərzimdi. Təbiətim belə idi. Xatalar, xətalar...

Amma yaxşı şeylər də vardı xataların arasında. Əsərlərini idarə edirdim, səhnəyə çıxırdım. Atamın gözləri dolurdu. Gec evləndim. Bir gün gəldim, "Mən Amerikaya köçürəm" dedim. "Mən səni onun üçünmü böyütdüm, səni Sankt-Peterburqa onun üçünmü göndərdim?" dedi. "Orada təhsil görüb Bakıya geri dönəcəksən, xalqına, məmləkətinə xidmət edəcəksən. Onun üçün göndərdik səni Peterburqa".